Nowinki ze Szwecji

2008: 12, 11, 10, 09, 07-08, 06, 05, 04, 03, 02, 01.2010, 2009, 2007, 2006.

Wrzesień 2008 00152

iPhone 3G - mobilny komputelefon firmy Apple - jest już trzeci miesiąc z rzędu bestsellerem firmy Telia, głównego dystrybutora „ajfona” w Szwecji. Pierwsze miejsce na liście sprzedawanych produktów zajmuje więc „eplowskie” cacuszko od samego początku wejścia na rynek szwedzki. Na drugim miejscu są modemy USB, a dalej telefony komórkowe, których listę rozpoczyna Nokia 3110 classic.

Niepokój na światowych giełdach nie ominął również Szwecji. Wczoraj, po odrzuceniu przez izbę reprezentantów w USA planu stabilizacyjnego Paulsona, sztokolmska giełda spadła o 5,4%. Dzisiaj jednak, po początkowym spadku, wychyliła czubek nosa nieco powyżej wczorajszego poziomu. Swedbank, który wczoraj stracił 19% dzsiaj odzyskał dzisiaj 6,7%. Klienci banków obawiają się o swoje oszczędności. Państwowa gwarancja obejmuje tutaj depozyty do 250 tysięcy koron. Zarówno politycy jak i bankowcy zapewniają, że nie ma ryzyka bankructwa szwedzkich banków.

Szwedzki bank Swedbank jest trzecim co do wielkości długu wierzycielem bankrutującego, amerykańskiego banku Lehman Brothers. Szwedzi pożyczyli Amerykanom 1,35 mld dolarów. Zabezpieczeniem pożyczki są wprawdzie nieruchomości, ale aż 40% z nich jest nadal w budowie. Swedbank zapewnia jednak, że jego klienci mogą spać spokojnie. Gorzej może być po przebudzeniu - dodajmy.

Szwedzki przemysł przygotowuje się do działania w warunkach niskiej koniunktury. Jednym z głównych środków zaradczych jest zwalnianie personelu. Ilość wypowiedzeń podwoiła się już prawie w stosunku do roku poprzedniego. W tym roku zwolniono już 30 487 osób, podczas gdy w ubiegłym było ich 18 767. Najwięcej redukcji jest w przemyśle wytwórczym. Daleko nam jednak do kryzysów z lat 2003-2004, czy początku lat 90-tych, gdzie liczba zwolnień z pracy osiągała 15 000 miesięcznie.

Szwecja, Dania i Nowa Zelandia to najmniej skorumpowane kraje świata. Tak wynika z aktualnego rankingu Transparency International. W ubiegłym roku byliśmy „zaledwie” na szóstym miejscu. Tą znaczną poprawę przypisuje się m.in. efektom pracy powstałego przed pięciu laty państwowego urzędu do zwalczania korupcji - takiego szwedzkiego CBA.

Prawdziwą plagą szwedzkich szkół są wagarowicze. W ciągu dwóch lat ilość notorycznie nieobecnych na lekcjach uczniów wzrosła np. w Geteborgu o 70%. Teraz jednak gminne władze sięgają po nową broń w walce z nieusprawiedliwioną absencją. Rodzice wszystkich niepełnoletnich gimnazjalistów dostają automatycznie sms, gdy tylko ich dziecko nie pojawi się w na lekcjach.

Jeden z najpiękniejszych regularnych rejsów świata, norweski Hurtigruten, jest zagrożony bankructwem. W ciągu ostatnich trzech lat armator poniósł stratę 600 mln koron. Statki Hurtigruten podróżują wzdłuż wybrzeża Norwegii między Bergen, a Kirkenes, wpływając do wielu malowniczych fiordów. Przeżycie jest podobne do podróży statkiem kosmicznym - ściany fiordów odbijają się w wodzie, co daje wrażenie, że statek jest zawieszony w przestrzeni. Dla wielu portów jest to jedyne połączenie ze światem.

Anders Borg, szwedzki minister finansów, przedstawi dzisiaj sejmowi rządową propozycję budżetu na rok 2009. Tradycyjny, krótki spacerek ministra między siedzibą rządu, a riksdagiem jest intensywnie monitorowany przez media. Budżet zakłada reformy wartości 32 miliardów koron. Priorytetem rządu jest złagodzenie efektów zbliżającej się niskiej koniunktury, zwiększenie poziomu zatrudnienia oraz umocnienie opiekuńczej funkcji państwa. Debata nad budżetem rozpoczęła się o godzinie 10...

Unijni posłowie ze Szwecji dostaną podwyżkę pensji 17 000 koron... miesięcznie! Podwyżka wejdzie w życie po przyszłorocznych wyborach do parlamentu UE. Rząd przyznał ją już teraz, mimo że miał na to czas do roku 2014. Unia zdecydowała, że najpóźniej wówczas wszyscy jej parlamentarzyści mają zarabiać tyle samo, czyli 38,5% pensji sędziego trybunału UE. Wynosi ona obecnie 19 330 euro (ponad 64 000 zł) miesięcznie. Po podwyżce posłowie UE będą zarabiać około 25 000 zł miesięcznie. I to całkiem legalnie!

Gwałtownie spadają ceny mieszkań i domów w Szwecji donosi di.se. Nie wykazują tego jeszcze statystyki, ale analiza aktualnie oferowanych obiektów dowodzi, że czas sprzedaży wydłuża się coraz bardziej i sprzedający są zmuszeni do znacznych obniżek cen. Serwis podaje przykłady spadku ceny o ponad 70% w ciągu dwóch miesięcy! Przeceny obejmują także Sztokholm. Po 150 dniach bezowocnego ogłaszania cena mieszkania czy willi potrafi spaść o milion koron.

Giełdom całego świata najwyraźniej wczoraj odbiło - dosłownie. Sztokholmska giełda nie była wyjątkiem i „odbiła się” o całe 8,25%. Do rekordzistów należy jednak giełda rosyjska, którą po przekroczeniu 20% wzrostu, musiano zamknąć. Najwięcej zyskały sektory bankowy i energetyczny. A wszystko to dzięki mglistym obietnicom departamentu finansów i banku centralnego USA, a także kilku innych krajów, że „pracuje się” nad sposobem ratowania banków przed bankructwem i pokrycia ich strat - z kieszeni podatników oczywiście.

Wyraźnym znakiem końca wakacji w Szwecji było dzisiejsze otwarcie jesiennej sesji sejmu - riksdagu. Uroczystego otwarcia dokonał król Carl Gustaf XVI. Premier Fredrik Reinfeldt wygłosił rządowe exposé, zapowiadając kolejne obniżki podatku dochodowego oraz ułatwienia dla przedsiębiorstw. Dla rządzącej koalicji rozpoczęła się tym samym druga połowa 4-letniej kadencji.

Kaukaski konflikt nie pozostał bez wpływu na politykę obronną państw północno-wschodniej Europy. Finlandia rozważa możliwość przystąpienia do NATO, podczas gdy Szwecja rezygnuje z wcześniej zaplanowanej likwidacji niektórych jednostek swojej armii. Niezbędne oszczędności zostaną osiągnięte teraz w ramach zakupu materiałów oraz zwiększonej kontroli wydatków. Od 2011 roku rząd zapowiada ponadto zwiększenie wydatków na wojsko o 2,2 mld SEK. Motywując swoją decyzję przywódcy rządzącej koalicji wskazali bezpośrednio na konflikt gruziński.

2008: 12, 11, 10, 09, 07-08, 06, 05, 04, 03, 02, 01.2010, 2009, 2007, 2006.