Wtorek, 10 listopada 2009 r. 00309
Koniec państwowego monopolu aptecznego w Szwecji
Szwedzki rząd zadecydował, że dotychczasowy monopolista - państwowa firma Apoteket AB - stopniowo ulegnie częściowej prywatyzacji. Wczoraj przedstawiono nowych właścicieli 466 aptek, które przejdą w prywatne ręce. Całkowita kwota sprzedaży wyniosła 5,9 mld koron.
Od 1971 r. do tej pory państwowa firma Apoteket AB posiadała monopol na sprzedaż leków w Szwecji. Jednak w grudniu 2006 r. szwedzki rząd rozpoczął prace nad przeorganizowaniem rynku aptekarskiego. Rządowe prace nad nowymi regulacjami w tym względzie zaowocowały likwidacją monopolu państwowego na sprzedaż leków i otwarciem rynku dla prywatnych właścicieli. Dotychczasowy monopolista, państwowa firma Apoteket AB, stopniowo ulegnie częściowej prywatyzacji.
Oficjalnie, czyli według propagandy rządowej, restrukturyzacja ma zapewnić konkurencyjność i większą efektywność na rynku leków, doprowadzić do obniżenia cen i poprawić ich dostępność dla pacjentów (więcej aptek, dogodniejsze godziny otwarcia, możliwość sprzedaży leków bez recepty w sklepach spożywczych i na stacjach benzynowych). Że zmiany są koniecznością, wymuszoną przez Unię Europejską – jako że monopol państwowy jest niezgodny z prawem UE – raczej się nie wspomina.
Zarządzenie weszło w życie z dniem 1 lipca tego roku. Państwowy Urząd Kontroli Leków (Läkemedelsverket) rozpoczął wtedy przyjmowanie wniosków od przedsiębiorstw, zainteresowanych otwarciem nowych aptek. Dodatkowo zaplanowano sprzedaż ok. 2/3 obecnie istniejących aptek państwowych. A dokładniej - 466 z 946 państwowych aptek ma już nowych, prywatnych właścicieli. Cały proces ma się zakończyć najpóźniej do lata przyszłego roku.
Ale prywatyzacja po szwedzku ma dość szczególny przebieg. Apteki zostaną przekazane dużym i średnim przedsiębiorstwom w 8 klastrach, pod tajemniczą nazwą „Pharmacy Company Sweden”, z cyframi odpowiednio od 1 do 8. Ich sprzedażą zajmuje się spółka Apoteket Omstrukturering AB – firma macierzysta w stosunku do państwowej Apoteket AB. Teoretycznie chodzi o to, by dotychczasowy monopolista nie miał wpływu na działanie i decyzje firmy, zajmującej się przekształceniem. W praktyce jednak okazuje się, że w tych 8 nowo utworzonych spółkach znaleźli miejsce zarówno szef Apoteket AB Stefan Carlsson, jak i szefowa Apoteket Omstrukturering AB Eva-Britt Gustafsson.
Państwo cały czas zachowuje więc swoje wpływy i dba, by wybrani nowi właściciele nie byli przypadkowi i reprezentowali szwedzki kapitał. Utrzymuje też kontrolę administracyjną nad całym przedsięwzięciem, wydając za pośrednictwem Urzędu Kontroli Leków (Läkemedelsverket) pozwolenia na prowadzenie działalności. Wiąże się to z przyznawaniem prywatnym aptekom specjalnego symbolu, funkcjonującego na zasadzie znaku jakości i wskazującego, że dana apteka ma pozwolenie na sprzedaż wszystkich zatwierdzonych leków. Nowy ogólnokrajowy symbol, który odtąd będzie stosowany zarówno przez państwowe, jak i prywatne apteki, ma formę stylizowanego, zielonego krzyża, funkcjonującego powszechnie jako międzynarodowy znak apteki.
Teraz monopol apteczny ostał się już tylko w Korei Północnej i na Kubie...
Nowy symbol Apteki w Szwecji
Katarzyna Ziętek
kz@szwecja.net
*
